List przełożonego generalnego na uroczystość św. Alfonsa Liguori 2026
Drodzy Współbracia, Alumni, Rodzino Redemptorystowska,
W roku poświęconym refleksji nad przywództwem w naszym Zgromadzeniu życie św. Alfonsa dostarcza nam głębokich spostrzeżeń na temat prawdziwego znaczenia autorytetu, zwłaszcza teraz, gdy przygotowujemy się do wyboru współbraci, którym powierzone zostanie animowanie życia apostolskiego naszej redemptorystowskiej rodziny.
Łacińskie słowo auctoritas wywodzi się od słowa auctor, oznaczającego tego, kto powoduje wzrost, architekta, założyciela. Rdzeń tego słowa wywodzi się od czasownika augere, oznaczającego „sprawiać, by coś rosło”, „wspierać” lub „promować życie”. Sprawowanie władzy nie jest zatem jedynie kwestią rządzenia; oznacza ono pomaganie osobom, wspólnotom i misji w rozwoju oraz w stawaniu się miejscami, w których życie rozkwita zgodnie z Bożym planem. Z tego powodu władza musi zawsze być oświecana mądrością pochodzącą od Ducha Świętego (por. Mdr 9, 13–18).
Kiedy rozważamy życie naszego Założyciela – człowieka z krwi i kości, z wszystkimi jego słabościami, cnotami, nieustannym nawróceniem, głęboką bliskością z Odkupicielem i niestrudzoną gorliwością duszpasterską – dostrzegamy autentyczność jego autorytetu jako człowieka wiary, Założyciela i Doktora Kościoła. Jego autorytet nie wynikał jedynie z faktu bycia Założycielem ani z urzędów, jakie piastował przez całe życie, ale ze spójności między głoszoną przez niego Ewangelią a życiem, jakie prowadził. Jego wierność woli Bożej, wyrażająca się w służbie najuboższym i najbardziej opuszczonym, uczyniła św. Alfonsa trwałym punktem odniesienia zarówno dla Kościoła, jak i dla naszego Zgromadzenia.
Od najmłodszych lat Alfons, dzięki dobrym warunkom materialnym swojej rodziny, a przede wszystkim dzięki niezwykłemu poświęceniu się nauce, mógł studiować zarówno prawo cywilne, jak i kanoniczne. Rozwijał również wiele talentów, doskonaląc się w malarstwie, muzyce, literaturze i sztukach pięknych. Jako prawnik cieszył się powszechnym szacunkiem dzięki swojej kompetencji i uczciwości. Kiedy w głębi serca przekonał się, że ludzka sprawiedliwość jest podatna na korupcję i fałsz, miał odwagę porzucić obiecującą karierę. Jego przykład ukazuje autorytet zakorzeniony w wewnętrznej wolności, w harmonii między przekonaniami a działaniem oraz w niezachwianej wierności prawdzie, Ewangelii i sprawiedliwości. Jeszcze jako młody człowiek sporządził dla siebie krótki kodeks etyczny, który miał kierować jego życiem zawodowym.
Zanim jeszcze przyjął święcenia kapłańskie, św. Alfons spotkał Chrystusa w cierpiących pacjentach w szpitalu dla nieuleczalnie chorych. Jako misjonarz pozwolił, by jego ewangelizowali właśnie ubodzy i opuszczeni. Od samego początku swojej posługi kapłańskiej poświęcił się apostolatowi wśród lazzaroni z Neapolu, zbliżając się do tych, którzy żyli na peryferiach ludzkich i duchowych. Poprzez cappelle serotine gromadził świeckich, robotników i rodziny na modlitwę, katechezę i formację chrześcijańską. W szkołach i domach formacyjnych pełnił owocną posługę duchowego towarzyszenia. Jego misje ludowe w całym Królestwie Neapolu, a przede wszystkim doświadczenie z lat 1730-1732 w Scala i wioskach Wybrzeża Amalfitańskiego, zwłaszcza w Santa Maria dei Monti, doprowadziły go do odkrycia głębokiego duchowego opuszczenia ludności wiejskiej i utwierdziły go w powołaniu do założenia wspólnoty misyjnej poświęconej tym, którzy byli najbardziej opuszczeni. Jego doświadczenie misyjne nadało mu autorytet zrodzony ze współczucia, uważnego słuchania i duszpasterskiej bliskości. Podobnie jak dobry Samarytanin (por. Łk 10, 25–37), stał się bliźnim dla tych, których życie poraniło. Podobnie jak dobry pasterz, szukał zagubionych owiec, opatrywał rany i troszczył się o słabych (por. Ez 34, 11–16; J 10, 1–18).
W obliczu wyzwań swoich czasów i poruszony trudną sytuacją ubogich pasterzy kóz, żyjących w głębokim opuszczeniu, św. Alfons założył Zgromadzenie po długiej drodze rozeznania, w której towarzyszyli mu również Tommaso Falcoia i Maria Celeste Crostarosa, a także po intensywnej modlitwie i nieustannym wzywaniu Ducha Świętego oraz Najświętszej Maryi Panny. W jego wizji to dzieło ewangelizacji nigdy nie miało być celem samym w sobie, lecz miało stać się wspólnotą misyjną głoszącą obfite Odkupienie tym, którzy byli najbardziej opuszczeni duchowo. Jako założyciel sprawował władzę, otwierając nowe drogi ewangelizacji podtrzymywane modlitwą. Jako ojciec duchowy, korzystając ze środków dostępnych w jego czasach, starał się pielęgnować powołania, formować misjonarzy i strzec jedności Instytutu. Co istotne, nasze Konstytucje przypominają nam, że osoby, którym powierzono sprawowanie władzy, są powołane do promowania jedności, wspólnej odpowiedzialności, wspólnotowego rozeznania i wierności charyzmatowi, aby całe Zgromadzenie pozostało wierne i zawsze gotowe do misji (por. Konst. 91–144)
Autorytet św. Alfonsa przejawia się również w kształtowaniu wizji moralnej, która do dziś oświeca życie Kościoła. W epoce naznaczonej zarówno rygoryzmem, jak i laksyzmem wytyczył on drogę ewangelicznej roztropności, głosząc bezgraniczne miłosierdzie Boże, stawiając w centrum godność osoby ludzkiej oraz wspierając kształtowanie sumienia. Jego teologia moralna nie wyrosła z akademickich spekulacji, ale przede wszystkim z wsłuchiwania się w głos penitentów, z doświadczeń misyjnych oraz z jego gorliwej troski o zbawienie dusz. Z tego powodu jego nauczanie przetrwało wieki i pozostaje niezwykle aktualne do dziś, oferując solidne zasady zarówno dla rozeznania moralnego, jak i duszpasterskiego. Autorytet św. Alfonsa wynika nie tylko z głębi jego nauczania, ale także z jego niezwykłej zdolności do łączenia prawdy i miłości, sprawiedliwości i miłosierdzia, wierności Ewangelii oraz współczującej wrażliwości na ludzką słabość. Rozważając ten wymiar jego życia, my, misjonarze redemptoryści, stajemy przed wyzwaniem, by zadać sobie pytanie: w jaki sposób możemy dzisiaj uobecniać autorytet naszego Założyciela, by budować mosty w coraz bardziej podzielonym i spolaryzowanym społeczeństwie – rzeczywistości, która znajduje odzwierciedlenie również w życiu Kościoła? Autorytet moralny naszego Założyciela zachęca nas do poszukiwania dróg dialogu i pojednania w tych niespokojnych czasach, do stawania się autentycznymi twórcami nadziei i jedności.
W posłuszeństwie wobec papieża Alfons przyjął posługę biskupią. Jako biskup pełnił swoją posługę duszpasterską z prostotą, hojnością i w duchu autentycznej służby. Nawet w obliczu licznych trudności nigdy nie przestał troszczyć się o powierzonych sobie ludzi. W czasach głodu nie wahał się sprzedać własnego majątku, by pomóc ubogim i opuszczonym, dając świadectwo prawdzie, że autentyczny autorytet wyraża się poprzez konkretną miłość bliźniego i ofiarowanie siebie.
W uznaniu trwałej wartości spuścizny św. Alfonsa papież Pius IX w dniu 23 marca 1871 roku ogłosił go Doktorem Kościoła, doceniając zarówno wybitność jego nauki (eminens doctrina), jak i niezwykłą świętość jego życia (insignis vitae sanctitas). Jako Doktor Kościoła św. Alfons nadal cieszy się autorytetem wykraczającym poza granice stuleci, gdyż jego nauczanie wciąż oświeca sumienie Kościoła mądrością Ewangelii, zwłaszcza poprzez teologię moralną głęboko zakorzenioną w Bożym miłosierdziu i duszpasterskiej łagodności. Tak jak ojciec przyjmuje syna marnotrawnego z bezgranicznym miłosierdziem (por. Łk 15, 11–32), tak św. Alfons nauczał, że najwyższym prawem życia chrześcijańskiego jest odkupiająca miłość Boga, zawsze gotowa podnieść tych, którzy upadli. Przypomina nam, że chrześcijański autorytet mierzy się nie władzą, jaką się posiada, ale zdolnością do rodzenia życia, budowania wspólnoty, jednania ludzi, inspirowania misji oraz troski o braci i siostry. Autorytet zrodzony z Ewangelii jest zawsze służbą, a nigdy przywilejem.
Gdy rozważamy życie naszego Założyciela oraz patrzymy na świat, w którym tak często dominuje pogoń za prestiżem, rywalizacja i egocentryzm, stajemy przed wyzwaniem, by zadać sobie pytanie: Jakiego rodzaju władzę sprawuję jako ochrzczony chrześcijanin oraz jako misjonarz, kapłan lub brat redemptorysta? Czy moje przywództwo prowadzi, animuje, troszczy się i jedna? Czy jest ono prawdziwym wyrazem braterskiej służby na rzecz misji Odkupiciela, ze wszystkim, co się z tym wiąże? W świetle świadectwa św. Alfonsa jesteśmy wezwani do wykonywania władzy, która pomaga ludziom wzrastać, umacnia wspólnotę, budzi nadzieję i wykorzystuje każdy dar w służbie dla misji.
Drodzy Współbracia, Biskupi Redemptoryści, Alumni, Siostry i Świeccy Współpracownicy w misji redemptorystów, przeżywając uroczystość św. Alfonsa Marii Liguori, skierujmy nasze spojrzenie na tego, którego Duch Święty wyznaczył jako Założyciela naszego Zgromadzenia i niezawodnego przewodnika na drodze Ewangelii. Celebrowanie uroczystości św. Alfonsa oznacza odnowienie naszej ufności w Odkupiciela i ponowne odkrycie misyjnej dynamiki, która nieustannie inspiruje nasze powołanie. Jak przypomina nam nasza pierwsza Konstytucja, jesteśmy powołani do naśladowania przykładu Jezusa Chrystusa, Odkupiciela, poprzez głoszenie Dobrej Nowiny ubogim i najbardziej opuszczonym (por. Konst. 1–5). Św. Alfons umacnia nas w tym zaangażowaniu.
Prośmy św. Alfonsa, aby nauczył nas pełnić każdą posługę władzy jako prawdziwą posługę komunii, zawsze w służbie misji Odkupiciela. Niech On wyprasza nam łaskę bycia misjonarzami nadziei, zdolnymi do wspierania życia, umacniania naszych wspólnot oraz głoszenia obfitego Odkupienia z radością i wiarygodnością wszędzie tam, gdzie zostaniemy posłani. Niech Najświętsza Maryja Panna, Boża Pasterka, towarzyszy i wspiera każdego z nas w misji przewodzenia, animowania, troski i pojednania, przeżywania przywództwa jako autentycznego wyrazu braterskiej służby na rzecz misji Jej Syna, naszego Odkupiciela.
Radosnej uroczystości św. Alfonsa dla wszystkich!
Z braterskim pozdrowieniem,
o. Rogério Gomes CSsR, przełożony generalny
Rzym, 1 sierpnia 2026 roku
