• Media, wydawnictwa, drukarnia
    Portal Kaznodziejski
    Matka Boża Nieustającej Pomocy
  • Menu

    Trwa restauracja barokowego ołtarza w bazylice w Bardzie

    W bazylice w Bardzie na Dolnym Śląsku cały czas trwa sysytematyczna restauracja wnętrza. Po odnowionej gondoli zabytkowej ambony prezentujemy prace przy barokowej nastawie ołtarza w prezbiterium świątyni.

    WIĘCEJ: Odrestaurowana gondola zabytkowej bardzkiej ambony

    Historia ołtarza głównego w obecnej bazylice bardziej miała interesujący przebieg. Pierwszy ołtarz dla sanktuaryjnego kościoła w Bardzie, konsekrowanego w 1704 r., powstał w latach 1703-1704. Jego projektantem i wykonawcą był popularny śląski rzeźbiarz Antoni Jörg, żyjący na przełomie XVII i XVIII w. Fundatorem ołtarza był ówczesny cysterski opat z Kamieńca Ząbkowickiego Gerard Woiwoda. Po prawie 11 latach funkcjonowania tego ołtarza w Bardzie został on odsprzedany w 1715 r.  do kościoła św. Jerzego w Ziębicach, w którym znajduje się on po dzień dzisiejszy.

    Z pierwszego ołtarza zachowano w Bardzie jedynie obraz ołtarzowy. Jest to późne dzieło najwybitniejszego śląskiego malarza, pochodzącego z Królewca, Michała Willmanna (1630-1706). Obraz ten to wielkich rozmiarów kompozycja ukazującą scenę nawiedzenia św. Elżbiety przez Matkę Jezusa. Nowy ołtarz do kościoła w Bardzie został wykonany przez snycerza Mikołaja Richtera. Ołtarz z Barda, został zrealizowany wg nowatorskiej, na ówczesne czasy, kompozycji, która w krótce rozpowszechniła się w kręgu mecenatu cystersów kamienieckich i pojawiła się w wielu okolicznych kościołach. „Zastosowano w nim typowy dla doby baroku efekt kulisowy: ołtarz nie tworzy już jednolitej całości, łączącej mensę z nadstawą (retabulum), ale rozmieszczony w różnych płaszczyznach uzyskuje nowy efekt przestrzenny. Właściwe retabulum przeobraziło się tu w niezwykle bogatą ramę, gdzie pośród splotów akantu umieszczone anioły i putta zdają się unosić właściwą treść tej części ołtarza – obraz…”[1].

    W minionych dwóch latach (2015-2017) podjęto starania, aby odrestaurować piękny bardzki ołtarz. Pierwszym etapem tej restauracji były prace konserwatorskie przy Cudownej Bardzkiej Figurce, która stanowi nierozerwalny element tego ołtarza. Przypomnę, że badania, którym została poddana rzeźba Matki Bożej Bardzkiej w 2016 r. przyniosły rewelacyjną wiedzę na temat daty jej pochodzenia. Okazało się bowiem, że została ona wykonana z drewna lipowego ściętego w 1011 r., a zatem jest ona najstarszą, drewnianą rzeźbą NMP, którą posiadamy w Polsce.

    WIĘCEJ: Bardo: figurka Matki Bożej najstarszą w Polsce – pochodzi z 1011 r.!

    Drugi etap prac konserwatorskich przy bardzkim ołtarzu został sfinansowany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i sponsorów prywatnych oraz parafię w Bardzie. Obejmował on konserwację techniczną i estetyczną (złocenia i srebrzenia) elementów dolnej partii ołtarza. Pod koniec grudnia ten etap został zakończony. Część ołtarza wróciła na swoje miejsce w bazylice bardzkiej. Nie powróciły tylko elementy, które w pracowni konserwatorskiej w Krakowie, są po konserwacji technicznej i czekają na konserwację estetyczną.

    Jednak ta część ołtarza, która powróciła zachwyca oglądających swym pięknem. Zwłaszcza, że przywrócono jego pierwotny wygląd, czyli bogate srebrzenia i złocenia. Koszt tego etapu konserwacji wyniósł ponad 174 tys. zł. Z tego dotacja ministerialna wynosiła 130 tys. zł. Dziękujemy wszystkim darczyńcą za pomoc w remoncie tego pięknego i niepowtarzalnego zabytku Dolnego Śląska, którym jest niewątpliwie ołtarz w bazylice bardzkiej z Cudowną Figurką NMP i obrazem M. Willmanna.

    o. Mirosław Grakowicz CSsR, Bardo

    [1] T. Chrzanowski, Bardo, 1980, s. 71.

     

    Udostępnij